Motor Yakıt Sistemi Bileşenleri ve Görevleri

Yazdığı Blog Yazıları İle Bilgisine Hayranlık Duyduğumuz ve Siz Değerli Araç Sahiplerini Bilgilendirme Amaçlı Olarak Alıntı Yaptığımız Makine Eğitimi Blog Yazarına Teşekkür Ederiz.

Bu yazıda araçların motor yakıt sisteminin bileşenleri nelerdir birlikte inceleyeceğiz. 

Motor yakıt sisteminin kısımarı ve görevleri nelerdir anlatmaya çalışacağız.

İlk olarak yakıt sistemi nedir? ne işe yarar? buna değinelim.

YAKIT SİSTEMİ

İçten yanmalı bir motorun enerji üretmek için 3 faktöre ihtiyacı vardır.

1 - Yakıt

2 - Hava

3 - Ateş

Motor havayı çeker ve ardından motoru döndürmek için silindirde yanan yakıta bu havayı ekler. Yakıt sistemi, motorda içten yanmanın gerçekleşmesi için doğru hava ve yakıt karışımına sahip olduğundan emin olmaktan sorumludur.

Modern yakıt sistemine sahip araçların enjeksiyon (Yakıt aktarma organı) sistemi, kara motor diye tabir edilen eski tip içten yanmalı motorlardan çok farklıdır. Kara motor araçlarda, motor vakum etkisi yaratabilmek için pistonu kullanır ve pistonun her aşağı yönlü hareketinde karbüratörden yakıt çekerek atmosferik hava ile karıştırırdı. Günümüz motorlarında, ECU (Elektronik Kontrol Modülü) bir motorda ihtiyaç duyulan yakıt miktarını doğrudan hissedebiliyor ve motor pistonuna o miktarda yakıt püskürtülmesini sağlıyor. Her ne kadar hava için halen pistonlarda oluşan vakum kullanılsa da günümüz motorları çok daha verimli çalışmaktadır.

YAKIT SİSTEMİNİN BİLEŞENLERİ

1 - YAKIT ENJEKTÖRÜ

Yakıt Enjeksiyonları 100 yılı aşkın bir süredir piyasada olmasına rağmen, 1980 li yılalrdan itibaren bilgisayar kontrolleri ortaya çıkana kadar yakıt enjeksiyonu daha iyi performans ve verimlilik için tercih edilen seçenek haline gelmedi.

Yakıt enjektörü, yakıtı karbüratör gibi motora vakumla çekmek yerine püskürtme yöntemini kullanır. Bilgisayar, yakıt enjektörünün ne kadar süreyle ve ne zaman tetikleneceğini kontrol edebilir.

• Merkezi Yakıt Enjeksiyonu: Bir veya daha fazla yakıt enjektörü motora merkezi olarak monte edilir ve yakıt tüm silindirlere eşit olarak dağıtılır.
• Çok Girişli Yakıt Enjeksiyonu: Her silindir için tek bir enjektör vardır ve ecu genellikle enjektörleri eşit zamanlamalı partiler ile açıp kapatabilir.
• Sıralı Yakıt Enjeksiyonu: Çok bağlantı noktalı bir kurulum olmasına rağmen ecu tüm zamanlamayı kendi belirler.Maksimum güç ve verimlilik için yakıtı her bir silindire doğru zamanlama ile gönderir.

2 - YAKIT POMPASI

Yakıt pompası yakıtı depodan motora taşır. Pompa; yakıt deposuna, deponun dışına ve hatta motora monte edilebilir. Bazı yakıt pompaları sürekli aktiftir ve yakıt basıncının yükseldiği durumlarda bir valf yardımı ile fazla yakıt depoya geri gönderilir.Bir takım yakıt pompaları ECU tarafından kontrol edilir ve açılıp kapanma süresini ECU belirler.

3 - YAKIT DEPOSU

Yakıt deposu yakıtı depolamaktan çok faha fazlasını yapar. Araçlarda Emisyon Sistemlerinin bir parçasıdır. Günümüz araçlarında depo içerisinde oluşan buhar motora geri döndürülerek yanma evresinin bir parçası olarak yakılmasına izin veren bir valf taşır. Bu sistem Evaporatif Emisyon Kontrol Sistemi (EVAP) olarak adlandırılır.

4 - YAKIT FİLTRESİ

Filtreler, yakıttaki mikro parçacıkları tutarak, yakıt enjektörlerinin ve pompanın tıkanmasını önler, kirleticileri motordan uzak tutar.

5 - YAKIT ATALET ANAHTARI

Yakıt besleme anahtarı olarak da adlandırılan bu parça bir kaza anında ya da sarsıntı durumunda yakıt pompasına giden gücü keser. Yakıt pompası elektrikli olduğu için bir kazadan sonra hala motora yakıt pompalayabilir ve bu durum bir yangına sebebiyet verebilir. Bu nedenle bu anahtar, yakıt akışını kesmek için kullanılır. Bu durum anahtar üzerinde bulunan düğmeye basılarak sıfırlanabilir.

6 - YAKIT SENSÖRLERİ VE MONİTÖRLER

Yeni nesil araçlar motorları yakıt zamanlamasını belirlemek için çeşitli sensörlere ve monitörlere güvenir.

• Yakıt Rayı Basınç Sensörü: Yakıt Railindeki basıncı takip eder ve bu bilgiyi ECU ya iletir.
• Yakıt Basınç Regülatörü: Uygun yakıt basıncını düzenlemenin mekanik bir yoludur. Basınç çok yükselirse, regülatör açılır ve fazla yakıtı yakıt deposuna geri gönderir.
• Yakıt Deposu Basınç Sensörü: Bu sensör, ECU ya yakıt deposundaki basıncın doğru olup olmadığını bildirir. Çok yüksek veya çok düşükse bu durum depoda bulunan buharın yanmak için motora gitmediğinin bir göstergesidir.